بعد از یک روز پرمشغله در محل کار، دانشگاه یا ترافیک، فقط دوست دارید استراحت کنید؛ آیا تا به حال این حس را تجربه کردهاید؟ اگر جوابتان مثبت است، پس کنسول یا رایانه خود را روشن میکنید تا کمی بازی کنید. اما چند شکست پیاپی در بازیهای رقابتی، خستگی و تنش ذهنی شما را دوچندان میکند. دنیای بازیهای ویدیویی در سالهای اخیر روی رقابتهای پرسرعت و چالشهای دشوار تمرکز کرده است. این فضای پرالتهاب گاهی به جای ایجاد حس آرامش، سطح اضطراب ما را بالا میبرد و یادمان میرود که بازی های آرامش بخش برای تمدد اعصاب هم وجود دارد.
گاهی اوقات ما نیازی به رقابت با دیگران نداریم. اثبات مهارتها یا پیروزی در نبردهای نفسگیر همیشه جذاب نیست. در لحظات خستگی ذهن، روح ما فقط یک تجربه ملایم و دلنشین میخواهد. ما به آثاری نیاز داریم که جریمههای سختگیرانهای برای بازیکن در نظر نگیرند. بازیهایی که با موسیقیهای گوشنواز و فضایی آرام، پناهگاهی امن برای ما بسازند. روانشناسان در پژوهشهای خود نشان دادهاند که برخی از بازیهای ویدیویی کارکردی شبیه به مدیتیشن دارند. این آثار به شکل چشمگیری استرس شما را کاهش میدهند.
ما در این مقاله از تک سیرو قصد داریم ۱۰ بازی ارزشمند را به شما معرفی کنیم. پلتفرم مورد استفاده شما (پلیاستیشن، ایکسباکس، نینتندو سوییچ یا رایانههای شخصی) اصلاً مهم نیست. این عناوین تجربهای سرشار از آرامش را برای شما به ارمغان میآورند. شما میتوانید در این فضاهای امن و بیدغدغه، نفسی تازه کنید.
1) بازی Stardew Valley
- توسعهدهنده: کانسرندایپ (ConcernedApe)
- سبک: شبیهساز کشاورزی و نقشآفرینی آرام (RPG)
- پلتفرمها: PC, PS4, Xbox One, Nintendo Switch, iOS, Android
- ویژگی اصلی: نبود فاکتور زمان اجباری و آزادی عمل مطلق
داستان این شاهکار مستقل با یک ایده بسیار ملموس آغاز میشود. شما از کارمندی در یک شرکت بیروح خسته شدهاید. ناگهان پاکتی را باز میکنید. این پاکت حاوی سند مزرعه قدیمی پدربزرگتان در دره استاردیو است. بازی شما را مستقیماً به دل طبیعت میفرستد. شما باید زندگی جدیدی را با دستان خودتان بسازید. این بازی تماماً درباره «احیای دوباره» و پیدا کردن ریتم شخصی زندگی شما است. هیچکس شما را بابت کند بودن کارها سرزنش نمیکند. پر بودن مزرعه از علف هرز اصلاً اهمیتی ندارد. شما هستید و زمینتان و انتخابهای بیشماری که دارید.
شما میتوانید صبحهای بهاری با صدای پرندگان بیدار شوید. بذر توتفرنگی بکارید و به گاو و گوسفندهایتان رسیدگی کنید. اگر حوصله کشاورزی نداشتید، چوب ماهیگیری را بردارید. میتوانید تمام روز را کنار رودخانه یا اقیانوس سپری کنید و به صدای آرامبخش موجها گوش دهید. حتی میتوانید به معدن بروید یا در شهر قدم بزنید. ارتباط با اهالی دوستداشتنی شهر بسیار لذتبخش است. راز موفقیت این اثر در آزادی عمل مطلق آن نهفته است. تقویم بازی تغییر فصول را با رنگها و فستیوالهای مختلف نشان میدهد. هر کدام از این فستیوالها حس و حال نوستالژیکی دارند. اریک بارون (ConcernedApe) موسیقی متن این شاهکار را به تنهایی ساخته است. این موسیقی میتواند ضربان قلب شما را پایین بیاورد و خستگی یک روز پرمشغله را محو کند.
۲) بازی Animal Crossing: New Horizons
- توسعهدهنده: نینتندو (Nintendo)
- سبک: شبیهساز زندگی و تعاملی
- پلتفرمها: Nintendo Switch
- ویژگی اصلی: همگام بودن زمان بازی با ساعت واقعی زندگی
آیا از مانیتورهای بزرگ خسته شدهاید؟ دلتان میخواهد روی تخت دراز بکشید و به دنیای دیگری کوچ کنید؟ این بازی انحصاری نینتندو سوییچ مخصوص شماست. این بازی در دوران سخت پاندمی نقش فرشته نجات را برای میلیونها انسان بازی کرد. بازیکنان توانستند در این فضای شاد و بیدغدغه با دوستانشان وقت بگذرانند. شما پکیج سفر به یک جزیره متروکه را از شخصیتی به نام تام نوک میخرید. در ابتدا هیچ چیزی جز یک چادر کوچک ندارید. اما به مرور زمان در جزیره میگردید. چوب جمع میکنید، حشره میگیرید و ماهی صید میکنید. در نهایت خانه و کل جزیره را بر اساس سلیقه خودتان میسازید.
بزرگترین جادوی بازی Animal Crossing: New Horizons برای Nintendo Switch 2، سیستم زمانبندی آن است. زمانِ بازی با ساعت و تاریخ واقعی زندگی شما کاملاً همگام پیش میرود. اگر در دنیای واقعی شب باشد، در جزیره شما هم خورشید غروب میکند. سپس حشرات شبتاب بیرون میآیند. با فرا رسیدن زمستان واقعی، جزیرهتان سفیدپوش میشود و آدمبرفی میسازید. این ریتم کند و ارگانیک درس مهمی به ذهن خسته شما میدهد. یاد میگیرید دست از دویدن بردارید و از لحظه حال لذت ببرید. بازی هیچ باختنی در کارنامه خود ندارد. هیچ عجلهای وجود ندارد. تنها دغدغه شما انتخاب لباس فردا یا رنگ گلهای کنار خانهتان است. گشتوگذار در موزه زیبای بازی و تماشای ماهیهای صید شده، یکی از لذتبخشترین تجربههای ممکن است.
۳) بازی Unpacking
- توسعهدهنده: ویچ بیم (Witch Beam)
- سبک: پازل مینیمالیستی و اتمسفریک
- پلتفرمها: PC, PS4, PS5, Xbox, Nintendo Switch, Mobile
- ویژگی اصلی: طراحی صوتی فوقالعاده با موج ASMR
شاید در دنیای واقعی اسبابکشی یک کابوس بزرگ باشد. کاری پر از خستگیهای فیزیکی و ذهنی که همه از آن فرار میکنند. اما استودیوی مستقل ویچ بیم این ایده خستهکننده را تغییر داد. آنها یکی از آرامشبخشترین بازیهای پازل تاریخ را خلق کردند. شما در این اثر، داستان زندگی یک شخصیت را از دوران کودکی تا بزرگسالی دنبال میکنید. داستان از طریق دیالوگ یا نوشته روایت نمیشود. شما داستان را فقط از روی وسایل داخل کارتنها میخوانید. متوجه میشوید که این شخصیت در طول سالها چه وسایلی را نگه داشته است. میفهمید چه چیزهایی را دور انداخته و علاقهمندیهایش چگونه تغییر کردهاند.
گیمپلی بازی به شدت مینیمال و ساده است. شما روی یک کارتن مقوایی کلیک میکنید و وسیلهای بیرون میآید. سپس باید جای مناسبی برای آن در قفسهها، کمدها یا روی میز پیدا کنید. ذهن انسان به صورت ناخودآگاه عاشق نظم است. این بازی کنترل یک محیط کوچک و نامرتب را به شما میدهد. همین کار حس عمیقی از رضایت و آرامش را به مغز تزریق میکند. شما کتابها را بر اساس اندازه میچینید و لیوانها را در کابینت میگذارید. این مرتب کردن لباسها و وسایل، دقیقاً شبیه به یک مدیتیشن عملی است. یکی از مهمترین نقاط قوت این اثر، طراحی صوتی شاهکار آن است. صدای قرار گرفتن هر شیء روی سطوح مختلف کاملاً واقعی است. این صداها تاثیر مستقیمی روی سیستم عصبی میگذارند و حس دلپذیر ASMR را تداعی میکنند.
۴) بازی Gris
- توسعهدهنده: نومادا استودیو (Nomada Studio)
- سبک: پلتفرمر ماجراجویی هنری
- پلتفرمها: PC, PS4, PS5, Xbox, Nintendo Switch, iOS
- ویژگی اصلی: عدم وجود صفحه «مرگ» یا حضور دشمن در طول کل تجربه بازی
اگر ویدیوگیم را به عنوان یک مدیوم هنری قبول دارید، حتماً این بازی را تجربه کنید. بازی Gris همان تابلوی نقاشی متحرکی است که باید با تمام وجود تماشایش کنید. داستان درباره دختر جوانی به نام گریس است. او در دنیایی از خاکستر و بدون رنگ بیدار میشود. این دنیا نمادی از سوگواری، غم از دست دادن و تلاش برای بازیابی امید است. شما با پیشروی در مراحل، رنگها را یکییکی به این دنیای خاکستری برمیگردانید. هر رنگ جدید، احساس و فضای تازهای را به محیط اضافه میکند.
این ژانر پلتفرمر ماجراجویی اصلاً نوار سلامتی یا صفحه مرگ ندارد. هیچ دشمنی در بازی حضور ندارد که بخواهد شما را بکشد. سازندگان مراحل بازی را طوری طراحی کردهاند که شما در اتمسفر آن غرق شوید. بازی اصلاً قصد ندارد مهارتهای پلتفرمینگ شما را به چالش بکشد. حرکات گریس به نرمی حرکات رقص است. لباس او به شکلهای مختلفی در میآید تا شما بتوانید به راحتی از موانع عبور کنید. طراحان، جلوههای بصری بازی را دقیقاً شبیه به نقاشیهای آبرنگی خلق کردهاند. این نقاشیها با هر قدم شما روی بوم صفحه نمایش نقش میبندند. اما نیمی از روح این بازی در موسیقی متن بینظیر آن نهفته است. هدفون باکیفیت خود را بردارید و به این آواهای ملایم گوش دهید. این کار یکی از خالصترین راهها برای شستشوی ذهن از افکار منفی است.
۵) بازی PowerWash Simulator
- توسعهدهنده: فیوچرلاب (Futur lab)
- سبک: شبیهساز اول شخص
- پلتفرمها:PC, PS4, PS5, Xbox, Nintendo Switch
- ویژگی اصلی: شستشوی سطوح با لایو فیدبک و رضایتمندی آنی
شاید ایده این بازی روی کاغذ کمی خندهدار به نظر برسد. چرا یک نفر باید بخواهد در اوقات فراغتش یک خانه را بشوید؟ اما کافی است کنترلر را به دست بگیرید و نازل دستگاه را تنظیم کنید. اولین لایه کثیفی را از روی یک دیوار پاک کنید، آن وقت میبینید چطور زمان برایتان متوقف میشود. شما در نقش صاحب کسبوکار شستشوی حرفهای قرار میگیرید. مشتریان درخواستهایی برای تمیز کردن انواع محیطها ارسال میکنند. شما موتور سیکلتهای گلی، ایستگاههای آتشنشانی و حتی عمارتهای بزرگ را میشویید.
این اثر به بهترین شکل ممکن از مکانیزم روانشناختیِ «رضایتمندی آنی» استفاده میکند. احتمالاً هم بعد از تماشای چند ویدیوی شستشوی محیط / وسایل در یوتیوب یا اینستاگرام، حس خوبی را به دست آوردید. این حس خوب، همان لحظه ترشح مداوم هورمون دوپامین در مغز شما است. صدای یکنواخت و آرامبخش فشار آب بسیار لذتبخش است و از طرفی با چشم خود میبینید که یک جا یا وسیله کثیف، چطور نو و تمیز میشود. این بازی هیچگونه محدودیت زمانی، جریمه یا نوار سلامتی ندارد؛ بنابراین میتوانید با لذت کامل به سراغ تجربه آن بروید.
۶) بازی Journey
- توسعهدهنده: دتگیمکمپانی (That game company)
- سبک: ماجراجویی و اکتشافی هنری
- پلتفرمها: PC, PS3, PS4, iOS
- ویژگی اصلی: تعامل آنلاین بیکلام و بسیار عمیق با دیگر بازیکنان
سالها پیش، این اثر تحسین شده، مرزهای داستانگویی در مدیوم ویدیوگیم را برای همیشه جابجا کرد. سازندگان ثابت کردند که برای انتقال احساسات عمیق انسانی، نیازی به دیالوگ نداریم. شما در نقش یک موجود عجیب در میان ریگهای بیابانی طلایی بیدار میشوید. تنها هدف شما رسیدن به قله کوهی بلند در دوردستها است. در این مسیر هیچ خط داستانی مکتوبی وجود ندارد. شما هیچ سلاحی ندارید و حتی مرگ هم در کار نیست. فقط حرکت میکنید، خرابهها را میگردید و روی تپههای شنی سر میخورید.
بزرگترین شگفتی بازی، بخش چندنفره و آنلاین آن است. سیستم بازی به طور تصادفی شما را با یک بازیکن واقعی دیگر همسفر میکند. در این مسیر، نمیتوانید اسم او را ببینید. امکان چت صوتی یا متنی هم اصلاً وجود ندارد. تنها راه ارتباطی شما، تولید نتهای موسیقی با یک دکمه است. چنین حسی را در هیچ بازی دیگری پیدا نخواهید کرد. موسیقی حماسی و لطیف بازی، شما را در این سفر عرفانیگونه تا رسیدن به آرامش همراهی میکند.
۷) بازی Dave the Diver
- توسعهدهنده: مینتراکت (MINTROCKET)
- سبک: ماجراجویی و شبیهساز مدیریت رستوران
- پلتفرمها: PC, PS4, PS5, Nintendo Switch
- ویژگی اصلی: لوپ گیمپلی دوگانه بسیار جذاب و اعتیادآور
اگر به دنبال اثری آرامشبخش اما با ریتم تندتر میگردید، بازی Dave the Diver در فهرست ما را امتحان کنید. گیمپلی سرگرمکننده آن اجازه نمیدهد پای کنسول خوابتان ببرد. داستان حول محور پیرمردی چاق و دوستداشتنی به نام دیو میچرخد. سازندگان زندگی او را به دو بخش کاملاً متفاوت اما مرتبط تقسیم کردهاند. روزها لباس غواصی میپوشید و در اعماق یک گودال دریایی کاوش میکنید. با تفنگ نیزهای، انواع ماهیها را شکار میکنید و صندوقچههای مخفی را مییابید.
شبها اما ورق برمیگردد. شما باید به ساحل بیایید و یک رستوران سوشی را مدیریت کنید. ماهیهای صید شده در طول روز، حالا تبدیل به منوی شام رستوران میشوند. شما باید چای بریزید، سفارش مشتریان را بگیرید و رستوران را ارتقا دهید. تیم هنری دنیای زیر آب را با گرافیک پیکسلآرتی به شدت چشمنوازی ساختهاند. ترکیب این گرافیک با موسیقیهای جاز رستوران، اتمسفری شاد خلق میکند. شخصیتهای فرعی عجیب و کاتسینهای طنزآمیز سرآشپز، حتماً لبخند را روی لبان شما مینشانند. چرخه غواصی در روز و رستوران داری در شب آنقدر اعتیادآور است که تضمینی، گذر زمان را فراموش میکنید.
۸) بازی Dorfromantik
- توسعهدهنده: توکانا اینترکتیو (Toukana Interactive)
- سبک: پازل استراتژی آرامشبخش و کاشیکاری
- پلتفرمها:PC, Nintendo Switch
- ویژگی اصلی: تفکر ملایم بدون المانهای رقابتی یا باخت
بسیاری از بازیکنان، عاشق بازیهای استراتژی و شهرسازی هستند. با این حال، مدیریت منابع محدود و فرار از ورشکستگی معمولاً مغز آنها را خسته میکند. دفاع در برابر حملات دشمنان نیز استرسزا است. برای فرار از این موقعیت، باید به تجربه بازی Dorfromantik بپردازید. این اثر المانهای استراتژی را با پازل ترکیب میکند و فضایی بینهایت آرام میسازد. بازی با یک زمین خالی و یک دسته کاشیِ ششضلعی آغاز میشود. طراحان تصاویری از درختان، خانههای روستایی، رودخانهها و مزارع را روی این کاشیها نقاشی کردهاند.
وظیفه شما بسیار ساده است. باید کاشیها را بچرخانید و در کنار هم قرار دهید. هرچه همخوانی اضلاع بیشتر باشد، امتیاز بالاتری میگیرید. مثلاً اگر لبهی جنگل دو کاشی را به هم متصل کنید، بازی به شما پاداش میدهد. بازی ماموریتهای کوچکی مثل اتصال ۵۰ درخت به شما محول میکند و کاشیهای جدید میدهد. در اینجا هیچ تایمری برای عجله کردن وجود ندارد. هیچ بلایای طبیعی شهرتان را ویران نمیکند. هیچ دشمنی هم به شما حمله نخواهد کرد. شما دنیای بازی را کاشی به کاشی میسازید و بزرگ شدن و پویا شدن آن را تماشا میکنید.
۹) بازی A Short Hike
- توسعهدهنده: آدامگریو (Adamgryu)
- سبک: ماجراجویی مستقل و گشتوگذار
- پلتفرمها: PC, PS4, Xbox One, Nintendo Switch
- ویژگی اصلی: تجربه کوتاه، فشرده و بسیار شیرین چند ساعته
گاهی اوقات ما زمان و حوصله کافی برای بازیهای صد ساعته را نداریم. در این مواقع دلمان یک تجربه کوتاه و شیرین میخواهد. دوست داریم بازی را در یک روز تعطیل تمام کنیم و با حالی خوب به استقبال هفته جدید برویم. در بازی A Short Hike، شما کنترل یک پرنده کوچک به نام کِلِر (Claire) را بر عهده دارید. او برای تعطیلات به پارک جنگلی آمده است. هدف اصلی او رسیدن به قله کوهستان برای پیدا کردن آنتن موبایل خواهد بود و شما باید کمکش کنید!
در مسیر رسیدن به قله، مسیر از پیش تعیین شدهای ندارید. شما میتوانید در جزیره پرسه بزنید و با حیوانات بامزه صحبت کنید. هر کدام از این حیوانات دغدغههای خندهدار خودشان را دارند. میتوانید برای آنها صدف جمع کنید یا در مسابقات دویدن شرکت کنید. با جمعآوری پرهای طلایی، استقامت کلر بیشتر میشود و صخرههای بلندتری را بالا میرود. مکانیک پرواز کردن از بالای کوه، حس بینظیری به شما خواهد داد که از اسپویل کردن آن در اینجای مطلب پرهیز میکنم (و البته وصف نشدنی هم هست)! اگر گیمر قدیمی باشید، گرافیک پیکسلی بازی یادآور عناوین کلاسیک نینتندو دیاس است. این گرافیک در کنار پالتهای رنگی شاد، حسی شبیه به سفرهای دوران کودکی را زنده میکند. سفری بدون دغدغه که در آن مسیر از خود مقصد مهمتر است.
۱۰) بازی Sky: Children of the Light
- توسعهدهنده: دتگیمکمپانی (Thatgamecompany)
- سبک: ماجراجویی اجتماعی اتمسفریک
- پلتفرمها: PC, PS4, Nintendo Switch, iOS, Android
- ویژگی اصلی: تمرکز روی صلح، دوستی و پرواز در اتمسفر رویایی
سازندگان بازی Sky: Children of the Light همان کسانی هست که دیگر اثر این فهرست یعنی بازی Journey را ساختهاند. این بازی ماجراجویی – اجتماعی رایگان است که شما را وارد دوران پادشاهی میکند. قرار است به عنوان یکی از فرزندان نور در این دنیا بیدار شوید. در آنجا وظیفه دارید ارواح سقوط کرده را پیدا کنید و نور را به آسمانها بازگردانید. دنیای بازی هفت قلمروی مختلف دارد. هر کدام از این بخشها از نظر بصری و صوتی، شاهکار تمامعیار هستند. دشتهای آفتابی و معابد برفی حس شگفتی شما را بیدار میکنند.
تمرکز اصلی این عنوان روی مبارزه نیست. بازی بر روی نوع دوستی، کمک به دیگران و صلح تاکید دارد. شما در این محیط آنلاین با بازیکنان دیگری از سراسر جهان روبرو میشوید. میتوانید دست آنها را بگیرید و با هم در میان ابرها پرواز کنید. میتوانید کنار آتش بنشینید و با سازهای داخل بازی برای هم موسیقی بنوازید. حرکات نمایشی نیز راهی عالی برای ارتباط برقرار کردن با دیگران هستند.
چطور اثر تجربه این عناوین را دو برابر کنیم؟
برای اینکه بتوانید بیشترین لذت را از این بازیهای دنج و ضد استرس ببرید، چند پیشنهاد فنی برای شما داریم:
- اولویت را میتوانید روی تجربه با کنسولهای دستی بگذارید: بازیهای این سبک اصلاً ساخته شدهاند که روی تخت یا مبل تجربه شوند. اگر کنسول دستی مثل نینتندو سوییچ یا استیم دک داشته باشید، لذت این بازیها برای شما چند برابر میشود، چون نیازی نیست پشت میز کامپیوتر بنشینید.
- کنترلر خوب داشته باشید: برای این سبک بازیها ماوس و کیبورد را کنار بگذارید. کنترلر باکیفیت مثل دوالسنس پلیاستیشن ۵ تهیه کنید، به صندلی تکیه دهید و با آرامش بازی کنید. قابلیت هپتیک فیدبک در دوالسنس، حس و حال بازی را به خوبی به دستانتان منتقل میکند.
- نور محیط و صدا: پیشنهاد میکنیم هنگام انجام هر کدام از این بازیهای آرامش بخش، نور اتاق را کم کنید. در صورت امکان، یک ریسه نوری ملایم روشن کنید و حتماً از هدست گیمینگ باکیفیت استفاده کنید تا جزییات صوتی و موسیقی شاهکار این آثار، شما را کاملاً از دنیای واقعی جدا کند.
سخن آخر
دنیای ویدیوگیم شبیه به یک اقیانوس بسیار وسیع و بیانتها است؛ همانقدر که طوفانهای سهمگینی مثل بازیهای شوتر رقابتی و نقشآفرینیهای سختگیرانه دارد، سواحل آرام و دنجی هم دارد که میتوانید در آنها لنگر بیندازید و خستگی در کنید. هیچ اشکالی ندارد اگر گاهی اوقات اسلحهها و شمشیرهای مجازی را کنار بگذارید، از نجات دادن دنیا استعفا دهید و فقط به چیدن چند کاشی در دورفرومانتیک یا کاشتن چند دانه هویج در بازی Stardew valley مشغول شوید! به یاد داشته باشید که هدف اصلی از بازی کردن، لذت بردن و حال خوب است، نه افزایش استرس. گاهی اوقات فرار کردن از چالشها، بهترین کاری است که میتوانیم برای سلامت روان خود انجام دهیم.
حالا نوبت شما است؛ شما در روزهایی که احساس خستگی و کلافگی میکنید، برای فرار از تنشهای روزمره سراغ کدام آثار میروید؟ آیا عنوان آرامشبخش دیگری میشناسید که جای آن در این لیست خالی باشد؟ نظرات و تجربیات ارزشمند خود را در بخش کامنتهای تکسیرو با ما و دیگر کاربران به اشتراک بگذارید.














